A vaca que puxo un ovo

Cutbill, Andy, A vaca que puxo un ovo, ilust. Russel Ayto, Vigo: Patas de Peixe, [54 pp.], 2017, (ISBN: 9788493684235). 

A VACA QUE PUXO UN OVO

Breve descripción del formato y contenido. Este álbum ilustrado narra la historia de una vaca llamada Marjorie que se sentía muy triste, ya que no se sentía especial, no destacaba por nada. Un día se lo contó a sus amigas las gallinas y a la mañana siguiente algo sucedió: había puesto un huevo. Así, se llenó la granja donde vivía de cámaras y reporteros que se habían hecho eco de la noticia. Las demás vacas decían que Marjorie no había puesto ese huevo y que habían sido las gallinas. Finalmente, decidieron esperar y, cuando llegó el momento, salió un pequeño pollito que dijo “Muuuuu”. A partir de ese día para nuestra protagonista, siempre sería su hijo. Este álbum se basa en una estructura tradicional en la que existe inicio, nudo y desenlace y está narrado en tercera persona. El lenguaje empleado es adecuado tanto para el público infantil como para niños/as más mayores, ya que además se trata de una historia original y divertida. Es importante destacar que el texto está escrito en verso, lo que, junto con el diálogo y las numerosas onomatopeyas que emplea, ayudan a captar la atención de los lectores. En cuanto a las ilustraciones, Russell Ayto crea una protagonista claramente llamativa y divertida, y tanto Marjorie como los demás personajes están creados a partir de unos trazos sencillos. Algunas escenas se presentan a modo de cómic, logrando que todos los lectores nos detengamos a observar todos los detalles.

Potencialidades educativas. Esta historia comienza con un claro problema de autoestima, ya que nuestra protagonista presentaba una clara insatisfacción consigo misma. Asimismo, podemos trabajar valores como la solidaridad (por parte de las gallinas), la envidia o el amor que sentirá Marjorie por su hijo. Esta historia también ayuda a desarrollar al límite la imaginación de nuestros alumnos/as, ya que… ¿qué pollo dice “muuuu”?

Recursos de interés.

Vídeocuento:

https://www.youtube.com/watch?v=9aGZPthvVKE

Obra de teatro del Colegio Lar:

http://colegiolar.es/teatro-5o-ep-a-vaca-que-puxo-un-ovo/

Natalia García Meijueiro

UNA FELIZ CATÁSTROFE

Turin, Adela, Una feliz catástrofe, ilust. Nella Bosnia, España: Kalandraka, 2014, [40pp.] (ISBN: 9788484648871).

Breve descrición do formato e o contido. Este libro recolle a catástrofe dunha familia de ratos na que destaca a presenza de roles tradicionais de xénero. A protagonista atopa unha solución e transforma a súa vida monótona nunha vida chea de aventuras. Durante esta transformación os membros da familia van asumindo novos roles. Por unha banda, o señor rato traballa nunha empresa e ao rematar a súa xornada laboral adícase a descansar e gozar da cea que a súa muller lle ten sempre preparada. Pola contra, a protagonista presenta as características da muller tradicional (doce, modesta e dócil). Era a persoa encargada de manter limpo o tobo e de coidar aos seus fillos/as pero un día decide independizarse habilitando un novo fogar, comezando así unha nova vida chea de aventuras. Durante a catástrofe resáltase a figura materna xa que a protagonista dirixe en todo momento a situación.

Neste álbum ilustrado de estrutura clásica (introdución, nó e desenlace) representase a discriminación na realización das tarefas domésticas sempre asignadas ou atribuídas ao xénero feminino.
A voz narradora conta a historia dende a terceira persoa, polo que non é un personaxe da historia. Con respecto ao campo semántico, podemos dicir que destacan aquelas palabras relacionadas co fogar.

Con respecto aos aspectos formais, cabe destacar que a cuberta é de tapa dura e nela aparece representada a catástrofe que provoca a transformación dos roles tradicionais de xénero presentes nesta familia de roedores. As gardas presentan unhas cores vivas e cheas de cor. Ademais, non existen unhas cores marcadas, é dicir, a maioría das cores están presentes. O tamaño da letra é grande e o seu deseño é moi xeométrico. Todos os espazos representados son interiores (fogar familiar). Para finalizar, diremos que todos os obxectos presentes nas ilustracións aparecen representados nun tamaño moi grande. 

Potencialidades educativas. Esta fábula é moi propicia para traballar a coeducación e para revisar o lugar que ocupa a figura feminina na familia e na sociedade. Ademais, permítenos modificar e eliminar os estereotipos machistas desde a infancia; promovendo así a igualdade de oportunidades entre homes e mulleres.

Recursos de interese.

Conto realizado polo alumnado:

https://www.youtube.com/watch?v=YxgBdh6KRYo

Conta contos:

https://www.youtube.com/watch?v=phKnXI01Dz0

     

Conto levado á aula:

https://www.youtube.com/watch?v=2EiO1uvoe0o

Autoría. As Pegadas (Jorge Fernández, Nuria Fernández, Tamara Duarte, Alba Corredoira, Carolina Ramiro, María C. Conde).

ONCE DAMAS ATREVIDAS

González, José Manuel (Oli), Once damas atrevidas, ilust. Helle Thomassen, Pontevedra: Kalandra, 2004, [32 pp.], (ISBN: 978-84-8464-085-1).

Breve descrición do formato e contido. Este álbum trata sobre unha viaxe a través do mundo que fan as nosas protagonistas, as once damas atrevidas representadas cunhas imaxes cargadas de humor. Ao longo desta experiencia, en cada parada queda unha das viaxeiras, restándolle así progresivamente unha dama ao grupo, ata que finalmente se acaba a viaxe nas terras galegas. Son innumerables as visitas que fixeron por todo o mundo. Que partes coñecerían as nosas protagonistas? En relación aos aspectos formais, podemos dicir que a obra ten tapa dura e que na súa cuberta aparecen representadas as once damas nas súas motos. Ademais o título está escrito cunha letra bastante peculiar e divertida. As ilustracións son debuxos pintados coa técnica da acuarela, con cores moi rechamantes e que ocupan por completo as páxinas. Estes debuxos facilitan a comprensión da historia, xa que escenifica os lugares que visitan, aínda que tamén é necesario dicir que resulta difícil identificar que damas atrevidas continúan a viaxe e cales se perderon durante o traxecto. Ademais fai un grande uso de rimas, o que lle dá moita musicalidade ao texto. No tocante á tipografía, podemos dicir que se emprega o mesmo tipo de letra que o título e que é de gran tamaño e homoxénea. As palabras que fan referencia aos números atópanse en negra e maiúsculas. Con todo, pensamos que o tipo de letra non é o máis acertado, xa que pode chegar a ser complicado de entender para os lectores máis pequenos.

Potencialidades educativas. Este conto é adecuado para tratar a diversidade cultural e outras cuestións como son os números. Coa imaxe subversiva e rupturista que se dá destas mulleres que viaxan en moto, tamén se están a romper estereotipos de xénero, xa que estas mulleres son aventureiras e arríscanse a vivir novas peripecias.

Recursos de interese.

Conto en vídeo:

https://www.youtube.com/watch?v=rtKP307j6fo

Autoría. As pegadas (Jorge Fernández, Nuria Fernández, Tamara Duarte, Alba Corredoira, Carolina Ramiro e María C. Conde).

María Mariño, Cantiga da costureira poeta

Imaxe da portada:

Agrelo, Xosé, Cantiga da costureira poeta: María Mariño, ilustr. Alfonso Costa, Noia/Santiago de Compostela: Editorial Toxosoutos/Consellería de Cultura e do Deporte (Xunta de Galicia), 2007, 31 pp. Recuperado da Biblioteca Publica de Sanxenxo.

Breve descrición do formato e contido. Con motivo do día das letras galegas 2007, a Xunta de Galicia impulsou esta pobulicación divulgativa que contén a vida de María Mariño contada a través das rimas, emulando a escrita da poeta. O seu corpus creativos está expresado dun xeito subxetivo coa frecuente inclusión de elementos emocionais como son os alcumes. Así podemos coñecer que “a Fiscala” era o alcume co que todo o mundo coñecía a María. Trátase dun libro ilustrado de tapa fina e de tacto suave que fai agradable o seu uso. Relata como comezou sendo unha costureira, ao igual que súa nai -“Costureira por herdanza”- e, pouco a pouco, se foi introducindo na literatura bebendo sobre todo na fonte poética de Rosalía de Castro. Os feitos evocados non se desvían da súa vida que estivo marcada por desgraz das que podemos destacar dúas: a guerra civil vivida no País Vasco e a morte dun fillo. Non obstante, non todo foron tristezas, porque conseguiu topar o amor, o que lle permitiu conservar a esperanza e a calma. Xa afincada no Courel, comeza a escribir continuada e profesionalmente. De forma conclusiva engádense dous poemas de María Mariñono, nos que se aprecian tanto as influencias de Rosalía como a extrema sensibilidade que a caracterizan. En canto ás ilustracións, cómpre mencionar que ocupan toda a páxina e son fieis ao texto. Non son moi diáfanas, desfanse e algunhas veces inclúen colaxes que rompen un pouco a harmonía da historia. Entremesturan diversas cores e texturas que non permiten distinguir as formas dos fondos dun xeito claro, mesmo ás veces só son garabatos de cores para encher a páxina. Xógase moito coas emocións, de aí que, cando se comenta a morte do fillo de María Mariño, a este píntano de branco e á nai e ao seu marido de negro intentando, inutilmente, facer forzas por non separarse del. Toda unha imaxe cargada de sentimento que fai remover as emocións. O que mellor que se distingue nos debuxos é o rostro de María Mariño, moi expresivo e xeralmente sorrinte. O exemplo máis claro é a portada, onde aparece un retrato da protagonista co título do seu nome en letras moi grandes, tamén con cores moi dispersas que non deixan que te esquezas do nome desta muller.

Potencialidades educativas. Entre as diversas potencialidades educativas que destacamos deste libro ilustrado, están o traballo sobre a vida de María Mariño e a indagación sobre outros autores/as galegos. Podemos incidir sobre a poesía porque, ademais de ser a ferramenta da autora, é a ferramenta da propia obra coa que pedirlles aos nenos e nenas que intenten crear algunhas poesías. Así mesmo, podemos traballar sobre as ilustracións, pedíndolles que as describan ou as recreen con diversas técnicas. A situación na que se expoñen permite que este último sexa un campo moi amplo onde desenvolver moita creatividade.

Recursos de interese.

Blog sobre María Mariño e outras autoras:

http://cleanuptheworld.org

Vídeo sobre diferentes formas de pintar: https://www.youtube.com/watch?v=gHNfmy2s_Qw

Blog para traballar a poesía: http://www3.gobiernodecanarias.org/medusa/ecoblog/migonsua/plan-lector-del-ceip-galicia/actividades-para-trabajar-la-poesia/

Autoría. Mulleres na historia (Andrea García Revuelta, Helena Lemiña, Paula Rey Diz e Mª Cristina Vidal Martínez).

Mulleres bravas: María Victoria Moreno.

Portada:

Grios, Eli, Mulleres Bravas na nosa historia: María Victoria Moreno, ilustr. Eva Agras, Galicia. Urco Editora, col. “Mulleres bravas”, 2017, 15 pp. (ISBN: 978-84- 16121-63-2).

Breve descrición do formato e contido. Aquí están e son xeniais, un grupo de mulleres importantes que chegan a nós a través da colección “Mulleres bravas”. Unha formidable recompilación das historias de mulleres que conseguiron grandes cousas e non, non lonxe. Aquí, en Galicia e non, non hai moitos anos. Hai uns poucos nada máis, como é o caso de María Victoria Moreno, profesora de literatura e escritora de libros infantís e xuvenís á que se lle dedica este ano o Día das Letras Galegas. Cóntasenos como superou momentos tan duros como a posguerra, empregando a literatura como refuxio para, máis tarde, mergullarse nela de forma profesional coa axuda de autores como Dámaso Alonso e Rafael Lapesa, profesores seus na universidade. Non só se interesou pola literatura. Licenciada en filoloxía, sempre amosou un interese especial polas linguas minoritarias. Entre elas, o galego, tanto que a súa obra está escrita nesa lingua, sendo ela nada en Cáceres. O libro destaca tamén o seu labor como docente introducindo as emocións para cos seus alumnos nas aulas, razón pola que aínda a recordan hoxe. Ao final o volume trae unha serie de actividades moi divertidas. Nun inicio centradas en María Victoria Moreno para, posteriormente, abrirse a outras autoras galegas. Animádesvos a participar?

Os debuxos deste libro ilustrado abranguen case toda a páxina. O texto, que vai enmarcado cun fondo de cor, acompáñase dunha imaxe que nos dá unha idea sobre as distintas facetas da vida de Mª Victoria. Son figuras sinxelas, feitas con liñas pouco definidas e con escasos detalles. Mesmo os fondos son sinxelos. En canto ás cores, son uniformes con algún sombreado ocasional. A figura de María Victoria conserva os trazos característicos que a representan (dentes, lentes, sombreiro e o seu peculiar peiteado) de forma que as crianzas a poidan identificar despois nunha imaxe real. Na cuberta amósase a protagonista nun coche, cunha actitude moi desenfadada. Non é así no interior. Este amosa de forma xeral unha persoa moi sensible e comprometida, en momentos tan importantes como os que vivía nas aulas, por exemplo. Nunha das imaxes aparece axudando unha alumna con moita dedicación e paciencia. Na parte de atrás aparece outro dos seus alumnos, esperando impaciente a ensinarlle algo á súa profesora. Esta imaxe recolle moitas cousas interesantes. Destaca tanto a súa personalidade como o seu quefacer educativo: como ela se involucraba no seu oficio e como valoraban iso os seus alumnos.

Potencialidade educativa. Esta proposta literaria convida a indagar sobre autoras e autores galegos a partir do Día das Letras Galegas. Non só deles como escritores/as, se non que tamén cara ás súas obras. Podemos atender a isto de forma cultural e de forma literaria para coñecer as diferentes formas nas que se pode amosar a literatura para, finalmente, animar o noso alumnado a facer as súas primeiras creacións literarias, sexa de forma profesional ou de forma persoal para “refuxiarse” como Mª Victoria o facía e poder desenvolver unha introspección sa. Ambas cousas son moi importantes para as persoas e o mellor é comezar desde a Escola Infantil.

Recursos educativos:

Vídeo resumo sobre a literatura galega e a vida da protagonista (feito por nenos): https://www.youtube.com/watch?v=-Bqz4fKc2fI

Páxina sobre literatura para nenos:

 https://literatil.com/

Páxina “crea o teu propio conto”:

 http://www.hoynohaycole.com/archives/disena-tu-propio-cuento-online/

 Autoría. Mulleres na historia. (Andrea García Revuelta, Helena Lemiña Gómez, Paula Rey Diz e Mª Cristina Vidal Martínez).

Soñé que era una bailarina.

Pavlova, Anna (2001), Soñé que era una bailarina, ilustr. Edgar Degas, adapt. Miguel Ángel Mendo, Barcelona: Ediciones Serres, 17 pp., (ISBN: 84-8488-062-1).

Breve descrición do formato e contido. Estamos ante un relato de Anna Pavlova, unha bailarina que viviu entre os sécuos XIX e XX e que revolucionou o mundo do ballet cambiando un detalle nas puntas das súas zapatillas. Nel recréanse aspectos vinculados coas súas orixes humildes e a perda do pai, como se pode comprobar a partir da súa autobiografía escrita en 1912, Pages of my life. Para celebrar o seu aniversario, a nai lévaa a ver a obra La bella durmiente de Tchaykovsky. Gústalle tanto que decide ser bailarina e soña con representar esa mesma obra. Conseguirao? O relato narrado en primeira persoa e con numerosas evocacións cara ao tempo pasado non o desvela, aínda que si o fai a información recollida nas últimas páxinas desta historia de tinturas biográficas, na que sobresaen os afectos existentes entre a filla e a amante nai. As estruturas sintácticas están moi marcadas pola recorrencia ao estilo indirecto, as reiteracións e os tons líricos, ademais de o léxico evidenciar unha coidadosa atención. Malia as dificultades que, nun primeira lectura, lle poidan presentar ao público infantil, coa intervención da figura do mediador-docente pódese chegar á cerna da historia.

A ilustración da cuberta recolle a imaxe dunha bailarina en plena execución dun paso, que se acompaña dun fragmento dunha das obras do pintor impresionista Edgar Degas, de quen se toman outras referencias artísticas no interior deste volume en cartoné. A súa proposta ilustrativa non se cingue ao escrito, senón que intenta contar unha historia alternativa ao mesmo tempo que somerxe o lector no mundo da danza. A relevancia de Pavlova e Degas no mundo artístico xustifica que se inclúan as súas respectivas biografías; mentres que o carácter documental desta obra tamén se manifesta na incorporación dun apartado dedicado á biliografía.

Potencialidades educativas. Esta biografía encuberta desde a ficción lánzalle ao alumnado máis novo a idea de que, a pesar das dificultades iniciais, na vida se poden acadar os soños, á vez que pon en valor o papel das mulleres. Así mesmo facilita o achegamento a diferentes artistas (Anna Pavlova, Edgar Dagas, Tchaykovsky...) e manifestacións creativas para que as coñezan e aprendan a valoralas, especialmente, a pintura e a danza. Esta historia que desprende arte por todas as súas páxinas tamén é transmisora de grandes doses de amor, empatía, afán de superación...

Recursos de interese.

Blog para traballar o impresionismo con nenos:

http://rz100.blogspot.com.es/2015/10/arte-para-ninos-el-impresionismo-al.html

Blog sobre as obras de distintas mulleres:

http://www.huellasdemujeresgeniales.com/anna-pavlova/

Música para nenos/as:

http://pekeleke.es/blog/libros-musica-ninos/

Autoría: Mulleres na historia ( Andrea García Revuelta, Helena Lemiña Gómez, Paula Rey Diz e Mª Cristina Vidal Martínez)

D de despedida

Onyefulu, Ifeona, D de despedida, ilust. Ifeona Onyefulu, trad. Fina Marfá, Barcelona: Editorial Intermon Oxfam, colección: Santi Bolivar, 2001,[53pp.], (ISBN: 84-8452-105-2).

Breve descripción del formato y contenido del trabajo. Esta obra surge de lo más personal, ya que es fruto de una experiencia propia proveniente de un hecho real. La aproximación a la muerte, en esta ocasión, se hace a través de una serie de fotografías reales, que nos permite conocer el proceso de la muerte de una anciana en una aldea de África y el respeto que este hecho supone. El texto en la versión castellana se caracteriza por su aparente facilidad y por la armonía de su propuesta discursiva, aunque quizás necesite de un mediador para acercarle la lectura a los más pequeños. El narrador es el joven Ikenna, que nos relata cómo vivió tanto él como su comunidad la muerte de su bisabuela, una conocida bailarina nigeriana llamada Mama Nkwelle. Se trata de una propuesta que se podría incluir dentro de lo que se conoce como documental fotográfico, que se caracteriza también por aproximarnos al conocimiento de la vida, costumbres, gastronomía… de este pueblo africano.


Potenciales educativos. Esta obra cuenta con un potencial muy enriquecedor en muchos sentidos, destacando su vínculo con la realidad. Sobresale el hecho de el niño pequeño describa la muerte de su bisabuela, una mujer que sin duda tenía una rica trayectoria vital y de la que él es conocedor, una situación que no se da en las sociedades occidentales, en las que las relaciones inter-generacionales cada vez se diluyen más. Se nos cuenta cómo viven el proceso de la muerte otras culturas diferentes y se percibe el respeto y las emociones que conlleva, que son extrapolables a la muerte de cualquier ser humano querido, sin importar su procedencia geográfica. Este volumen ayuda a abrir la mente a otras formas de vivir o a darle una respuesta diferente a una misma realidad que nos acaba tocando de cerca a todos/as, incluido al lectorado infantil al que hay que preparar para afrontar el trance de la muerte y la pérdida.


Recursos de interés.
PDF con fotografías reales.
https://books.google.es/books?id=WNeENOzsFRQC&printsec=frontcover&hl=es&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false

Autoría. Grupo Baleiras (Irina Svetlana Bello González, Alessandra Bispo Portas, Judit Cerviño Malvido e Xiomara Laranxeiro Casás).

Cuando la muerte vino a nuestra casa

Schubiger, Jürg, Cuando la muerte vino a nuestra casa, ilust. Rotraut Susanne Berner, Trad. L.Rodríguez López, Salamanca: Editorial Loguez, 2013, [17pp.], (ISBN:978- 84-96646-89-6).

Breve descripción del formato y contenido. Este cuento del autor suizo Jürg Schubiger, que se presenta en un formato de 24,5x21,5cm en cartoné. Nos lleva a una visión diferente de cómo presentarle la muerte a los más pequeños. A pesar de ser adecuado para la etapa de educación infantil, quizá se dirija a aquellos niños/as que ya estén en un estado evolutivo que les permita hacer ciertas abstracciones. Una muerte, un tanto extraña y un poco alelada, llega a un pueblo para cambiar sus esquemas por completo. Esta recreación ficticia, que deja entrever lo ínfimo que es el tiempo y la propia vida, también se refleja de una forma extraordinaria en las ilustraciones de la alemana Rotraut Berner. Sus ilustraciones, en ocasiones, absorben las dos páginas del volumen y sobresalen por mantener una misma gama de colores, entre los que predomina la presencia del negro, además de destacar por su notoria expresividad y los tintes cómicos que le proporciona a la muerte. Texto e ilustración se imbrican para construir una historia protagonizada por la muerte, quien deja un reguero de tristeza y desconsuelo tras su paso, aunque en su parte final nos hace llegar un halo de esperanza y nos insufla aliento para vivir cada día como si fuese el último de nuestras vidas. Es una obra respaldada por varios premios entre los que destacan el premio LesePeter o la mención especial del premio alemán de diseño en 2014.

Potencialidades educativas. Esta obra se caracteriza por la posibilidad que ofrece para entender la concepción y el papel de la muerte en nuestras vidas. En el cuento se personaliza la muerte a través de un señor viejo, que se siente afectado, porque no puede evitar que a su paso surjan cosas “malas”. Este retrato que inspira incluso condescendencia, junto a los toques cómicos que le proporciona a este personaje siempre temido, invitan a reflexionar sobre el sentido de la vida y el paso inevitable del tiempo. Así mismo, visibiliza ante los más pequeños los sentimientos que pueden conllevar una pérdida e incluso las partes del proceso habituales del rito del entierro, como es la realización de un ataúd. En este caso, se muere un niño de corta edad, por lo que también advierte que la muerte no sabe de edades y de que debemos de tenerla siempre presente, sin que ello imposibilite nuestro día a día.


Recursos de interés.
Cuentacuentos.
https://www.youtube.com/watch?v=vMBwUB-Zdz4

PDF con la información del libro.
http://www.loguezediciones.es/350/activos/texto/wloge_otro_1081-I4R6Qrs2dn2swSFG.pdf

Autoría. Grupo Baleiras (Irina Svetlana Bello González, Alessandra Bispo Portas, Judit Cerviño Malvido e Xiomara Laranxeiro Casás).

La isla del abuelo

Davies, Benji, La isla del abuelo, ilust. del autor, trad. Rebenga García Nadia, Madrid: Editorial Antana, 2015,[32pp.],castellano, (ISBN:9788416394142).

Breve descripción del formato y contenido. Álbum ilustrado de tapas duras cuyas dimensiones son 25x26. En la cubierta nos encontramos con un niño y su abuelo, representados con semblante apacible y cara amigable en síntesis con la vigorosa vegetación que tiene por fondo y un calmado mar azul turquesa. Esos colores tan llenos de fuerza y vitalidad están en sintonía con el mensaje que se transmite en esta obra, a pesar de tratar una temática tan compleja y delicada como es la muerte.

Las viñetas contienen gran nitidez y contraste en los colores firmado por Benji Davies, autor conocido y ganador del galardón Oscar´s First Book del año 2014. La extraordinaria relación entre Leo y su abuelo se ve interrumpida por una inevitable despedida, que el autor recrea a través de una metáfora alrededor de este emocional episodio de forma tierna. Estos puntos convierten su lectura en un ejercicio placentero. Este discurso narrativo tan cargado de sentimiento se puede encontrar en ebook y audiolibro.


Potencialidades educativas. El autor consigue que haya una alta armonía entre el texto e imagen, haciendo de un tema que es difícil de abarcar en edades tempranas, una lectura que los niños/as pueden disfrutar y que les va a enriquecer en muchos aspectos. Más allá del ámbito formal, esta lectura aporta una vía de escape a los pequeños/as, dándoles una posibilidad más de cómo enfrentarse a algo tan íntimo y doloroso como es la muerte de un ser querido. Las emociones están a flor de piel, ya que las transmite de forma muy palpable. La conexión que tiene Leo con su abuelo es sin duda muy especial, llena de amor y afecto. Sin embargo, el abuelo ayuda a Leo a entender que él no puede volver con él, que va a ser capaz de superarlo por el mismo y que siempre estarán juntos. Sin duda esta obra puede ayudar mucho a la comprensión de los conceptos de la muerte y el duelo y a cómo tratarlos desde la perspectiva del control de emociones e inteligencia emocional.


Recursos de interés.

Blog que trata la obra.
http://literaturarespetuosa.blogspot.com.es/2015/10/resena-sorteo-cuento-la-isla-del-abuelo.html

Presentación animada del cuento
https://www.youtube.com/watch?v=DNDajEHqXk4

Cuentacuentos en italiano
https://www.youtube.com/watch?v=qiGKvuaJssc

Autoría. Grupo Baleiras (Irina Svetlana Bello González, Alessandra Bispo Portas, Judit Cerviño Malvido e Xiomara Laranxeiro Casás).

Avós

Heras, Chema, Avós, ilust. Rosa Osuna, Pontevedra: Kalandraka Editora, col. “Demademora”, 2002, [36 pp.], (ISBN: 978-84-8464-533-7).

Breve descrición do formato e contido. Este álbum ilustrado de tapa dura foi galardoado co Premio Llibreter en 2003. Na esquina inferior dereita da cuberta aparece unha señora maior e un señor maior bailando xuntos. Debaixo deles está o nome da editorial, Kalandraka, e enriba, o da ilustradora e o do autor, xunto ao debuxo dun gato. Na parte superior da cuberta, escrito en letra de maior tamaño có resto, podemos ver o título do álbum, Avós. Na esquina superior dereita aparece unha especie de insignia con forma de sol de cor amarelo co nome do galardón xa nomeado anteriormente e, debaixo desta, dúas estrelas debuxadas. Todo isto está sobre un fondo dividido en cadros desiguais, nos que predominan as cores cálidas coma o amarelo e o vermello, pero tamén cores frías como o azul e o gris. Na contracuberta volve haber unha serie de cadrados de tamaños variados. No cadrado da esquina superior dereita vemos un debuxo da lúa rodeada de estrelas, e no cadrado da esquina inferior dereita temos o sol, xunto o cal aparecen dous paxaros, e baixo deles, unha árbore. Nas gardas volvemos ter nunha páxina unha lúa cunhas estrelas e na outra un sol con nubes. O texto é sinxelo, con frases breves. Este aparece distribuído de maneira irregular, xa que non aparece sempre na mesma páxina nin na mesma posición. É moi repetitivo e acumulativo, xa que as frases se van repetindo e encadeando. O texto amósase en forma de dialogo. As ilustracións acompañan ao texto durante toda a obra, posibilitando unha lectura máis sinxela e visual. Nas gardas volvemos ter nunha páxina unha lúa cunhas estrelas e na outra un sol con nubes. O texto é sinxelo, con frases breves. Este aparece distribuído de maneira irregular, xa que non aparece sempre na mesma páxina nin na mesma posición. É moi repetitivo e acumulativo, xa que as frases se van repetindo e encadeando. O texto amósase en forma de dialogo. As ilustracións acompañan ao texto durante toda a obra, posibilitando unha lectura máis sinxela e visual. Ao longo da historia amósanse diferentes animais e demais elementos cotiáns non citados no texto. A riqueza de ilustracións fai posible unha lectura visual e permite afondar máis en aspectos da historia que non se relatan no texto. Este álbum narra a historia dun señor que quere ir bailar á festa coa súa muller. Ela négase unha e outra vez, debido aos seus prexuízos sobre a súa idade. Mentres o seu marido intenta convencela, ela vai enumerando todos os síntomas de vellez que ten no seu corpo. Á súa vez, o marido, con moito agarimo, intenta facerlle ver que segue tan bonita coma sempre apesares dos anos que ten.

Potencialidades educativas. A partir da lectura desta obra pódese traballar o tema da familia, facendo fincapé na figura dos avós. Ademais o álbum permítenos tratar o tema do amor na vellez, o fermoso de ter alguén ao teu lado que che queira e che diga sempre o fermosa/o que segues sendo a pesares do paso do tempo. Tamén este conto pode servirnos para trata o tema da autoestima e a presión das mulleres pola que deben estar sempre belas e mozas.

Recursos de interese:

Obra de teatro do conto de Avós:

http://bibliotecacastelao.blogspot.com.es/2013/03/xoves-conto-avos.html

Autoría. Amorosiñas (T. Alfaya, R. Castro e P. Collazo).

A caricia da bolboreta

Voltz, Christian, A caricia da bolboreta, ilust. Christian Voltz, trad. Emma Lázare. Pontevedra: Kalandraka, col. “Demademora”, 2008, [32 pp.], (ISBN: 978-84-8464-657-0).

Breve descrición do formato e contido. Este libro é un álbum ilustrado de tapa dura que chama moito a atención polas súas ilustracións, xa que son moi sinxelas e non estamos acostumados a velas porque están feitas de materiais como madeira, fío, metal… para dar unha sensación de relevo. Os propios nenos/as poderían crear os personaxes do libro na súa casa. A cuberta ten o fondo de cor rosa moi claro, dando sensación de tenrura e dozura. Aparece no centro o avó do conto, feito dos materiais ditos anteriormente: úsase unha pataca para o nariz, un anaco de madeira para o corpo, unha vara de metal en forma circular para a cabeza, uns botóns para os ollos, fío para o pelo e ademais ten na man un garfo que equivale a un angazo para poder traballar na terra. Tamén aparecen os datos mais importantes do libro (título, autor e editorial). As gardas están formadas por un fondo de terra marrón, que está moi relacionado co relato da historia, xa que un dos temas principais é a morte, e tanto o neto como o avó especulan onde pode estar a súa avoa falecida. En canto ao texto, este é moi breve e a letra ten diferentes tamaños para destacar o máis importante de cada frase. O libro cóntanos a historia dun avó e un neno que van ao campo a traballar e recordan a súa avoa que faleceu e din que, aínda que non estea fisicamente con eles, estea onde estea sempre os vai axudar e apoiar en todo.

Potencialidade educativas. Con este libro pódese tratar o tema do amor e o cariño cara aos seres queridos (neste caso, cara aos avós), así como o tema dos traballos de campo que realizan o avó mais o seu neto (como regar as sementes, as patacas, plantar unha cerdeira…). Outro dos temas principais e co que se pode traballar nunha aula é o tema da morte dun ser querido, un tema do que se acostuma a fuxir, pero que é necesario tratar se queremos educar emocionalmente o alumnado de infantil.

Autoría. Amorosiñas (T. Alfaya, R. Castro e P. Collazo).